Gozo na 26 uur weer aangesloten: twee 33-kV-kabelfouten legden een groot deel van het eiland stil

Op zaterdagavond 29 augustus 2026 begon de elektriciteit terug te keren in de laatste getroffen plaatsen op het Maltese eiland Gozo. Twee afzonderlijke storingen in ondergrondse 33-kV-hoogspanningskabels hadden sinds vrijdagavond grote delen van het eiland zonder stroom gezet. Enemalta meldde dat sommige huishoudens meer dan 24 uur getroffen waren. Energieminister Miriam Dalli sprak na afloop van 26 moeilijke uren.

De eerste storing werd in Xewkija gevonden. Gespecialiseerde teams werkten de hele nacht door, groeven het beschadigde kabeldeel vrij en voltooiden de reparatie zaterdagmiddag. Daardoor kon een deel van de voorziening geleidelijk worden hersteld. Een tweede storing bevond zich op de kabelroute bij Comino. Personeel en materieel moesten worden aangevoerd, de grond moest worden opengelegd en de gerepareerde hoogspanningskabel moest worden getest voordat hij veilig opnieuw onder spanning kon worden gezet.

Tijdens de werkzaamheden verdeelde Enemalta de beschikbare elektriciteit over verschillende gebieden en sloot mobiele generatoren aan op onderstations. Sommige plaatsen kregen daardoor tijdelijk weer stroom en vielen later opnieuw uit. Pas laat op zaterdagavond meldde Enemalta dat ook de tweede storing was hersteld en dat de laatste getroffen gebieden opnieuw werden aangesloten.

Het meest leerzame deel van de gebeurtenis was het domino-effect buiten het elektriciteitsnet. De drie Maltese telecomproviders meldden storingen bij mobiele oproepen, sms en mobiele data. Hun zendlocaties hebben batterijen en soms mobiele generatoren, maar die reserves zijn voor beperkte tijd bedoeld. GO zei dat batterijen op sommige locaties kortere uitval kunnen overbruggen, maar bij een storing van meer dan twaalf uur uitgeput kunnen raken. Melita sprak over ongeveer zes uur batterijreserve op bepaalde locaties. Epic liet eveneens weten dat de ongebruikelijk lange uitval de noodvoorzieningen zwaar belastte.

Daarmee werd een klassiek keteneffect zichtbaar: wanneer elektriciteit lang genoeg ontbreekt, begint ook communicatie-infrastructuur zwakker te worden. Voor bewoners betekent dat niet alleen duisternis en hitte, maar ook moeilijker contact met familie, onbetrouwbare mobiele data en minder toegang tot actuele informatie. De storing op Gozo viel bovendien samen met een hittegolf en hoge nationale elektriciteitsvraag. Enemalta had voor deze zomer pieken van ongeveer 680 tot 700 megawatt genoemd.

Hotels, pensions, restaurants en kleine ondernemingen ondervonden eveneens problemen. Sommige konden zonder generator niet werken, voedsel moest worden weggegooid en gasten vroegen om informatie die exploitanten zelf moeilijk konden krijgen toen communicatie verslechterde. De Gozo Tourism Association vroeg daarna om onderzoek naar de economische gevolgen en sterkere noodplanning voor de toeristische sector.

Het ging niet om een landelijke instorting van het Maltese elektriciteitssysteem. Toch laat het incident duidelijk zien hoe twee technische defecten aan belangrijke voedingskabels een groot deel van een eiland urenlang kunnen treffen en daarna andere infrastructuur kunnen meeslepen. Voor huishoudens is daarom niet alleen reserve-energie belangrijk, maar ook een plan voor het moment waarop mobiele telefonie en internet na vele uren storing onbetrouwbaar worden.

Bronnen: Enemalta, Times of Malta en MaltaToday, berichten en updates van 29 augustus 2026.

Gozo laat bovendien zien waarom belangrijke informatie al moet worden opgeslagen zolang communicatie nog werkt. Noodnummers, adressen, lokale radiofrequenties en familieafspraken horen niet uitsluitend in een telefoon of cloudaccount te staan. Wanneer het mobiele netwerk uren later zwakker wordt, kan het te laat zijn om alles nog online op te zoeken. Een papieren lijst en vooraf afgesproken werkwijze vormen daarom een praktische tweede verdedigingslaag.